Een inclusieve en veilige omgeving voor stage en werkplekleren

“De stageplaats beschermt de student tegen (seksuele) intimidatie, agressie, geweld, pesten en discriminatie op de werkplek. De stageplaats heeft of treft maatregelen die gericht zijn op voorkoming en bestrijding hiervan. De student stelt de mentor van de stageplaats en de stagebegeleider van de hogeschool onverwijld op de hoogte van (seksuele) intimidatie, agressie, geweld, pesten of discriminatie op de werkplek en kan een melding doen bij de vertrouwenspersoon van de stageplaats.” (voor de stages in de bacheloropleidingen)

“De werkplek beschermt de student tegen (seksuele) intimidatie, agressie, geweld, pesten en discriminatie op de werkplek. De werkplek heeft of treft maatregelen die gericht zijn op voorkoming en bestrijding hiervan. De student stelt de mentor van de werkplek en de werkplekbegeleider van de hogeschool onverwijld op de hoogte van (seksuele) intimidatie, agressie, geweld, pesten of discriminatie op de werkplek en kan een melding doen bij de vertrouwenspersoon van de werkplek.” (voor het werkplekleren in de graduaatsopleidingen)

Mensen verschillen in ervaringen, perspectieven, posities, noden en manieren van samenwerken en communiceren. Daarom komen de student, de werkplek en de hogeschool deze afspraken na: 

Sommige studenten hebben een bijzonder statuut dat recht geeft op redelijke aanpassingen. Zij bespreken dit eerst met Odisee. Daarna overleggen zij met de werkplek, wanneer nodig samen met of met ondersteuning van de zorgcoördinator of inclusiecoach van hun Odiseecampus. 

Stagiairs en studenten die werkplekleren vallen onder de regelgeving welzijn op het werk. Daardoor hebben zij dezelfde bescherming als werknemers tegen psychosociale belasting op het werk. 

Onder grensoverschrijdend gedrag vallen onder andere: 

• agressie 
• pesten, ook online 
• seksueel grensoverschrijdend gedrag, (non-)verbaal of fysiek, ook online, met inbegrip van ongepaste aanrakingen en opmerkingen 
• stalking 
• intimidatie 
• discriminatie, zoals racisme, LGBTQIA+-fobie, seksisme, discriminatie van neurodivergente personen, personen met een beperking en leeftijdsdiscriminatie 
• misbruik van macht en afhankelijkheidsrelaties.

Iedereen heeft het recht om aan te geven waar persoonlijke grenzen liggen. We spreken van grensoverschrijdend gedrag wanneer algemeen aanvaarde grenzen niet gerespecteerd worden of iemands persoonlijke grenzen, als die geuit werden en niet onredelijk zijn. 

Grenzen worden niet altijd bewust overschreden. Soms gebeurt dit door misverstanden, spanningen of verschillen in referentiekader. Het effect van gedrag is belangrijk, ook gedrag zonder negatieve bedoeling kan kwetsend zijn en wordt ernstig genomen. Het ervaren van grensoverschrijdend gedrag mag niet worden geminimaliseerd of toegeschreven aan het gedrag of de identiteit van degene die het meemaakt. 

Waar mogelijk en veilig zetten de werkplek en Odisee in op gesprek, verduidelijking en herstelgerichte communicatie, met respect voor de grenzen en wensen van de betrokkenen. Wanneer dit niet mogelijk, wenselijk of veilig is, kunnen andere passende maatregelen worden genomen. 

Wanneer de student op de werkplek grensoverschrijdend gedrag ervaart, of getuige is van grensoverschrijdend gedrag van personen op de werkplek 

(zoals personeel, klanten, patiënten of cliënten)

Aanspreekpunten op de werkplek 

De werkplek is volgens de regelgeving welzijn op het werk verantwoordelijk voor het voorkomen en aanpakken van grensoverschrijdend gedrag.  De student kan, eventueel met ondersteuning van Odisee, terecht bij:  

• De mentor. Die kan de nodige stappen zetten, de stage-/werkplekcoördinator van Odisee inlichten en de student toeleiden naar de vertrouwenspersoon van de stageplaats/werkplek. 
• De vertrouwenspersoon van de werkplek. Die kan in een vertrouwelijk gesprek een luisterend oor bieden aan de student, en advies en ondersteuning geven om met de situatie om te gaan.  De vertrouwenspersoon kan ook verdere stappen ondersteunen. Als er geen vertrouwenspersoon is op de werkplek, kan de student terecht bij de preventieadviseur psychosociale aspecten van de werkplek.
• Uitzondering: wanneer de mentor zelf grensoverschrijdend gedrag stelt, neemt de student rechtstreeks contact op met de vertrouwenspersoon van de werkplek. 

Aanspreekpunten binnen Odisee 

Odisee heeft een ondersteunende rol voor de student. De student kan terecht bij: 

• De stage-/werkplekbegeleider en/of -coördinator. Zij kunnen de student ondersteunen om grenzen aan te geven of de situatie te bespreken en te melden op de werkplek. Indien de student dat vraagt, voeren zij zelf mee het gesprek met de stageplaats/werkplek. Ze kunnen ook de student toeleiden naar bijkomende ondersteuning  binnen Odisee. 
• De vertrouwenspersonen voor studenten. Die kan in een vertrouwelijk gesprek een luisterend oor bieden aan de student, en advies en ondersteuning geven om met de situatie om te gaan.  
• Uitzondering: wanneer de stage-/werkplekbegeleider of -coördinator zelf grensoverschrijdend gedrag stelt, neemt de student rechtstreeks contact op met de vertrouwenspersoon voor studenten. 

Feiten van grensoverschrijdend gedrag door derden worden geregistreerd in een register door de vertrouwenspersoon of de preventieadviseur psychosociale aspecten. In de wettelijk voorziene uitzonderingsgevallen gebeurt dit door de preventieadviseur die de leiding heeft van de interne preventiedienst. Deze registratie is belangrijk wanneer feiten zich herhalen.

Alle vertrouwenspersonen en de preventieadviseur psychosociale aspecten van de werkplek werken onder het wettelijk beroepsgeheim. Dat betekent dat ze geen stappen zetten zonder toestemming van de student.

Wanneer een student zelf grensoverschrijdend gedrag stelt 

Wanneer een student zelf grensoverschrijdend gedrag stelt, bespreekt de werkplek dit met de stage-/werkplekbegeleider van Odisee. De verdere opvolging gebeurt volgens de geldende regelgeving en procedures, waaronder het Onderwijs- en examenreglement van Odisee en de overeenkomst voor stage/werkplekleren. 

Ook in deze situatie kan de student terecht bij de vertrouwenspersonen van Odisee voor een vertrouwelijk gesprek, ondersteuning en advies.