Kaatje Klank: Werken met letters en klanken in de volledige kleuterschool Aanbod op maat
Wil je weten waarom klankbewustzijn, letterkennis en doe-alsof schrijven zo belangrijk zijn in de kleuterklas, en wat de rol van articulatie en executieve functies hierbij is?
Vraag je je af hoe je klanken en letters speels en boeiend kan aanbrengen?
Hoe je alle kleuters op hun niveau kan motiveren en stimuleren, in het bijzonder kleuters met een verhoogd risico op latere leesproblemen?
Wil je te weten komen hoe je, samen met jouw collega’s van het eerste leerjaar, de overgang van voorbereidend naar aanvankelijk lezen en schrijven zo vlot mogelijk kan laten verlopen?
En: wil je kennismaken met de lieveling van de kleuters, de handpop Kaatje Klank?
Dan is de opleiding 'Kaatje Klank' iets voor jou!
Deze opleiding voor volwassenen maakt deel uit van Odisee Continue, hét aanbod voor iedereen die wil bijblijven, zich persoonlijk wil ontwikkelen of omscholen.
Iets voor jou?
De bijscholing Kaatje Klank is bestemd voor kleuteronderwijzers (van de eerste tot de derde kleuterklas) en leerkrachten van het eerste leerjaar, zorgondersteuners, zorgcoördinatoren en directies. Ook schoolnabije medewerkers zoals pedagogisch begeleiders, CLB-medewerkers en andere onderwijsondersteunende diensten zijn welkom!
Onderzoeksproject Klank Klaar
De taaleducatieve en methode-onafhankelijke didactiek 'Kaatje Klank' stimuleert op een speelse en doelgerichte manier de voorbereidende technische leesvaardigheden van kleuters. Samen met Kaatje Klank en haar vriendjes beleven de kleuters allerlei spannende klank- en letteravonturen en oefenen ze ondertussen op speelse wijze zowel de klankletterkoppeling als de auditieve klankbewustzijnsvaardigheden die van belang zijn om te leren lezen.
Kaatje Klank hanteert een systematische aanpak, met een leerlijn van de eerste tot en met de derde kleuterklas.
Ze houdt bovendien rekening met de belangrijke rol die articulatie en executieve functies in deze eerste stapjes in het leesproces spelen.
Kaatje Klank werd uitgewerkt en uitgetest in diverse klascontexten in het kader van de PWO-onderzoeksprojecten ‘Spreken verfijnen in de kleuterklas1’ en ‘Klank Klaar voor de leesstart2’, gefinancierd door Odisee en in samenwerking met KU Leuven, VUB en Onderwijscentrum Brussel.
De onderzoeksprojecten maken deel uit van het Expertisecentrum Taal- en Onderwijspraktijk (TOP) van Odisee.
Programma
Tijdens de bijscholing verkennen we de wetenschappelijke achtergrond en de didactische principes die aan de grondslag liggen van Kaatje Klank. We krijgen inzicht in de meest effectieve methodieken en activiteiten om aan klankbewustzijn en andere voorbereidende technische leesvaardigheden te werken én bekwamen ons ook in het stapsgewijs begeleiden van deze activiteiten. We besteden hierbij speciale aandacht aan de begeleiding van kleuters met een verhoogd risico op leesproblemen.
Doelstellingen
De deelnemers:
- komen te weten wat klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en doe-alsof schrijven zijn en waarom deze belangrijk zijn;
- krijgen inzicht in de leerlijn ‘voorbereidende technische leesvaardigheden’ van de jongste tot de oudste kleuters;
- ontdekken welke klankbewustzijnstaakjes ertoe doen in het kleuteronderwijs en in het eerste leerjaar;
- krijgen inspiratie en voorbeelden van materialen om rond klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en doe-alsof schrijven te werken in het kleuteronderwijs;
- leren hoe ze kleuters stapsgewijs en doelgericht kunnen begeleiden tijdens klank- en letteractiviteiten;
- maken uitgebreid kennis met de didactiek, de website en de materialen rond handpop Kaatje Klank en de kindvriendelijke avonturen die ze beleeft.
Aanbod op maat
Je kan kiezen uit 3 mogelijkheden:
- Kaatje Klank – Basis: navorming van een halve dag (3,5 uur) + online coaching (1 uur)
- Kaatje Klank – Uitgebreid: navorming van een volledige dag (6 uur)
- NIEUW Kaatje Klank – Verdieping: verdiepende navorming van een halve dag (3,5 uur)
Kaatje Klank - Basis: teamnavorming halve dag (3,5 uur) + online coaching (1 uur)
De deelnemers:
- komen te weten wat klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en doe-alsof schrijven inhouden en waarom deze belangrijk zijn voor de latere leesvaardigheden;
- krijgen inzicht in de leerlijn ‘voorbereidende technische leesvaardigheden’ van de jongste tot de oudste kleuters, en de brug naar het aanvankelijk lezen in het eerste leerjaar;
- krijgen inspiratie om rond klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en spontaan schrijven te werken in het kleuteronderwijs;
- maken kort kennis met de didactiek, de website en de materialen rond handpop Kaatje Klank en de kindvriendelijke avonturen die ze beleeft.
Planning
-
Deel 1: Teamnavorming op locatie (3,5 uur).
Aansluitend vindt een gesprek (30 min) met de directie en trekker plaats m.b.t. de implementatie in de klaspraktijk. De trekker kan een zorgcoördinator, zorgleerkracht of klasleerkracht zijn. De trekker engageert zich om de concrete vertaling van de principes van voorbereidend technisch lezen en Kaatje Klank in de klaspraktijk te plannen en realiseren.
- Minimaal 1 maand om aangereikte lesmaterialen en didactische principes in de klaspraktijk uit te proberen.
- Deel 2: Online coachingsgesprek met de trekker en de directie (1 uur).
Na de teamnavorming op locatie bepalen de lesgever en de directie samen een moment voor het online coachingsgesprek. De lesgever stuurt daarna een uitnodiging voor een online Teamsoverleg naar de directie. Bij dit gesprek sluiten de directie, de trekker en eventuele andere collega’s aan.
Kaatje Klank - Uitbreiding: teamnavorming van een volledige dag
De deelnemers:
- komen te weten wat klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en doe-alsof schrijven zijn en waarom deze belangrijk zijn;
- krijgen inzicht in de leerlijn ‘voorbereidende technische leesvaardigheden’ van de jongste tot de oudste kleuters, en de brug naar het aanvankelijk lezen in het eerste leerjaar;
- ontdekken welke klankbewustzijnstaakjes ertoe doen in het kleuteronderwijs en in het eerste leerjaar;
- krijgen inspiratie en maken kennis met materialen om rond klankbewustzijn, letterkennis, klank-tekenkoppeling en doe-alsof schrijven te werken in het kleuteronderwijs;
- leren hoe ze kleuters stapsgewijs en doelgericht kunnen begeleiden tijdens klank- en letteractiviteiten;
- maken uitgebreid kennis met de didactiek, de website en de materialen rond handpop Kaatje Klank en de kindvriendelijke avonturen die ze beleeft.
Planning
Voor de navorming Kaatje Klank - uitbreiding zijn er twee keuzeopties:
- Teamnavorming op locatie gedurende één volledige dag (6 uur).
- Teamnavorming op locatie gedurende twee halve dagen (2 x 3 uur). Tussen de twee vormingsdagen zit minstens 1 maand om aangereikte lesmaterialen en didactische principes in de klaspraktijk uit te proberen en collegiale visitatie te organiseren a.d.h.v. een kijkwijzer.
NIEUW! Teamvorming Kaatje Klank - Verdieping
Voor wie?
Teams die al een navorming van Kaatje Klank volgden (basis of uitgebreid) en die enthousiast zijn om vanuit wetenschappelijke inzichten hun werking met Kaatje Klank te verdiepen.
De deelnemers:
- verwerven inzicht in betekenisvol en functioneel schrijven (invented spelling) en de link met foneembewustzijn en klank-letterkoppeling;
- ontdekken hoe het inzetten van rijke tekstmaterialen en prentenboeken in de klaspraktijk het betekenisvol en functioneel schrijven kan versterken;
- leren op welke manier ze met kinderen in interactie kunnen gaan over het schrijfproces;
- reflecteren op eigen praktijkvoorbeelden en wisselen good practices uit;
- krijgen inspiratie hoe ze ouders kunnen betrekken bij het (voorbereidend) technisch lezen.
Planning
- Voorbereiding: de deelnemers maken een opname en/of fotomateriaal van de activiteiten in de eigen praktijk (betekenisvol en functioneel schrijven). Deze worden enkel gebruikt tijdens de navorming om te reflecteren en uit te wisselen.
- Teamnavorming op locatie (3,5 uur)
Hoe pakken we het aan?
Voor groepen tot 25 deelnemers voorzien we in één lesgever. Voor groepen met meer dan 25 deelnemers voorzien we twee lesgevers.
Voor de workshop is een lokaal nodig. Om de interactie tussen de deelnemers te bevorderen, kunnen de banken in een U-vorm staan. We maken graag gebruik van een beamer met groot scherm, geluidsboxen en een krijt- of whiteboard met krijtjes/stiften. We vragen om een tafel te voorzien om inspiratiematerialen uit te stallen. Ook toegang tot het wifi-netwerk is handig voor het tonen van filmpjes.
We zijn graag 30 minuten voor de aanvang van de workshop aanwezig om de materialen klaar te zetten en het scherm en geluid te testen.
Bij verplaatsing naar de school wordt de reistijd in rekening gebracht.
Kostprijs
- 1 pedagogische studiedag bestaande uit 1 dagdeel in combinatie met coaching: € 925
- 1 pedagogische studiedag bestaande uit 2 dagdelen: € 1.175*
- 1 pedagogische studiedag Verdieping bestaande uit 1 dagdeel: € 675
* Prijzen zijn exclusief verplaatsingsvergoeding docent aan het wettelijk tarief (n.v.t. bij online aanbod)