Voorsprongfonds: Odisee co-creatief in 21 innovatieprojecten
In 2021 kregen alle hoger onderwijsinstellingen in Vlaanderen de kans om in te tekenen op de middelen van het Voorsprongfonds (VSF). Dit fonds kadert binnen een breder maatschappelijk relanceplan. Om aanspraak te kunnen maken op die middelen, diende Odisee een uitgewerkt VSF-plan in. De tijd was kort, maar met de goede wil en de expertise van vele collegaās is het gelukt.
Odisee diende 25 projecten in waarvan 21 projecten groen licht kregen. Zowat alle projecten die Odisee zelf (mee) initieerde, zijn goedgekeurd. Ook een aantal projecten van de Associatie KU Leuven waarbinnen Odisee partner is, zijn goedgekeurd. Al deze projecten liggen volledig in lijn met onze strategische visie Odisee 2027. Meerdere projecten stonden met andere woorden al in de steigers, en krijgen nu een extra duwtje in de rug.
De VSF-projecten van Odisee zijn gebouwd rond drie door de overheid bepaalde speerpunten en ze sluiten nauw aan bij onze eigen strategie Odisee 2027 die zich focust op Duurzaam, Inclusief en Wendbaar in Co-creatie:
- toekomstgericht en wendbaar onderwijsportfolio
- levenslang leren in het hoger onderwijs
- versterkt inzetten op digitale werkvormen
Een belangrijke randvoorwaarde voor goedkeuring van de ingediende projecten was āsamenwerkingā, zowel met academische partners als met het werkveld. Daar kennen we aan de co-hogeschool natuurlijk alles van.
Hieronder vind je een overzicht van de goedgekeurde projecten. Ze worden gerangschikt volgens de - door de overheid bepaalde - speerpunten van het Voorsprongfonds.
Naar een toekomstgericht en wendbaar onderwijsportfolio
Naar een diw-proof onderwijsportfolio
Met dit omvattende project werken we aan twee globale doelstellingen: 1) een grondige analyse van het Odisee-onderwijsaanbod, in samenwerking met andere Vlaamse (vrije) hogescholen en in co-creatie met het werkveld en studenten en 2) de optimalisatie en rationalisatie van het Odisee-onderwijsaanbod in co-creatie. Dit project zal leiden naar een optimalisatieplan en roadmap voor het opleidingsaanbod van Odisee, inclusief aan aantal piloten die focussen op synergie en efficiƫnt samenwerken binnen clusters en over clusters heen. Het project met veel deelprojecten kadert binnen de Odisee-strategie voor 2027: naar een duurzame, inclusieve en wendbare hogeschool met dito onderwijsportfolio.
Naar een toekomstgericht en wendbaar opleidingsportfolio voor het technologisch onderwijs in Brussel
Erasmushogeschool, LUCA en Odisee onderzoeken in dit project vanuit een nodenanalyse van het werkveld en het Brusselse onderwijs het potentieel om het opleidingsaanbod in Brussel binnen het studiegebied IWT te optimaliseren. Er wordt onder andere gezocht naar manieren waarop het technologische werkveld het Brusselse onderwijs kan versterken en vice versa. Een blauwdruk voor het Brusselse technologisch onderwijs, in het bijzonder het technologisch onderwijs aan de Vlaamse hogescholen, zal beleidsaanbevelingen bevatten om het aanbod ā in synergie met de relevante stakeholders - op een coherente manier verder uit te bouwen.
Toekomstgerichte kansen voor het hoger onderwijs in Aalst
Vanuit de vaststelling dat HOGENT en Odisee beide hoger onderwijs aanbieden in Aalst in gedeeltelijk overlappende studiegebieden, wordt gezocht naar synergie om het aanbod aan hoger onderwijs in Aalst, mede op basis van de vraag, te optimaliseren en de inzet van mensen, middelen en infrastructuur toekomstproof aan te pakken.
Biomedische actoren voor de toekomst - simulaties
Dit project van de Associatie KULeuven beoogt 1) de inventarisatie en uitwisseling van (interprofessionele) scenarioās in het simulatieonderwijs; 2) gezamenlijke expertiseopbouw en expertisedeling omtrent welke infrastructurele systemen simulatietrainingen maximaal ondersteunen; en 3) de ontwikkeling van additionele multiprofessionele scenarioās voor het simulatieonderwijs in een aangepaste hoogtechnologische omgeving.
Biomedische actoren voor de toekomst - technologie
Via dit Associatieproject zal de basiskennis over de ontwikkeling, evaluatie, implementatie en gebruik van technologische evoluties in de basiscurricula in het biomedische domein worden geĆÆntroduceerd. Nieuwe interdisciplinaire opleidingsprogrammaās zullen worden ontwikkeld onder meer onder de vorm van microcredentials, honoursprogrammaās en postgraduaten, waarbij blended leren en MOOCs zullen aangewend worden om deze kennis op hoogkwalitatieve wijze te kunnen aanbieden aan diverse doelgroepen. Deze laten toe tegemoet te komen aan de noodzaak van afstandsleren, wendbare curricula en levenslang leren.
Biomedische actoren voor de toekomst - beroepscompetenties
De gezondheidszorg is in versneld tempo onderhevig aan ontwikkelingen die zich voordoen in verschillende domeinen van de maatschappij. Op basis van een geconsolideerde analyse van de ontwikkelingen in de gezondheidszorg en de daaruit voortvloeiende verwachtingen m.b.t. de profielen en vereiste competenties van de gezondheidszorgwerker heeft dit project van de Associatie KULeuven tot doel de impact op het onderwijs concreet te maken. Het moet de betrokken opleidingen ondersteunen in het soepel inspelen binnen hun curricula op vragen van de arbeidsmarkt en op maatschappelijke noden. Dit gebeurt in dit project door eventuele wijzigingen aan de OLRās zonder de DLRās te wijzigen, zoals die op dit ogenblik Vlaanderenbreed gedefinieerd werden.
Vakdidactiek voor nijverheidsvakken in de lerarenopleidingen
In de schoot van de Vlhora werken alle hogeronderwijsinstellingen aan een vernieuwing van het aanbod in de cluster nijverheidsvakken van de educatieve bachelor- en graduaatsopleidingen secundair onderwijs door een gezamenlijke ontwikkeling en deling van kwaliteitsvol vakdidactisch materiaal, gebaseerd op een Vlaanderenbrede analyse van het bestaande materiaal.
Remediƫring na instaptoetsen in de lerarenopleidingen
Binnen Vlhora wordt gewerkt aan de ontwikkeling van een online, asynchroon, gedifferentieerd traject dat instappende studenten lerarenopleiding zelfstandig kunnen doorlopen. Het traject bevat remediƫringsmateriaal en -adviezen Nederlands, Frans, Wiskunde en komt tot stand na een Vlaanderenbrede analyse van het bestaande materiaal en een intensieve samenwerking tussen vakexperten om nieuw kwaliteitsvol materiaal te ontwikkelen.
Vrije hogescholen kiezen voor een rationeel opleidingsaanbod in Vlaanderen
De vrije hogescholen - Arteveldehogeschool, Karel de Grote Hogeschool, LUCA, Odisee, Thomas More, UCLL en ViVES - willen meedenken en meewerken aan een flexibel, rationeel en verantwoord opleidingsaanbod in Vlaanderen. Ze engageren zich tot een gezamenlijke analyse en plan van aanpak, met als doel concrete voorstellen uit te werken in een 5-jaren plan voor de periode 2025-2030.
Levenslang leren binnen het hoger onderwijs uitbouwen
Microcredentials en stackable credits
De partners van de Associatie KULeuven werken samen aan het uitwerken, binnen de huidige en een mogelijks vernieuwde juridisch-financiĆ«le context, van een omvattend afsprakenkader voor de ontwikkeling en organisatie van microcredentials en stapelbare credits, en het toetsen van dit afsprakenkader aan de hand van een aantal nieuw te ontwikkelen microcredentials. Dit alles moet toelaten naar de noodzakelijke flexibilisering in ons aanbod levenslang leren te gaan. Om die flexibilsering ook administratief en educatief-technologisch mogelijk te maken beoogt dit project een creatieve, kostenefficiĆ«nte en ingrijpende vernieuwing van de bestaande backbone (ACP - Associatie Concern Platform) met tools en concepten, die de eigenheid van de verschillende onderwijsvormen binnen het levenslang leren aanbod zowel inhoudelijk als administratief zullen ondersteunen en aldus een noodzakelijke voorwaarde zijn om microcredentials verder uit te bouwen. Dit project reikt dan ook de noodzakelijke hefbomen aan voor ons project āEen Academie voor Levenslang Lerenā.
Academie voor Levenslang Leren
De partners binnen de Associatie KULeuven bouwen aan ƩƩn geĆÆntegreerde Academie voor Levenslang Leren (werknaam). Zo wil de Associatie de ambitie van de Vlaamse Regering om levenslang leren in het hoger onderwijs uit te bouwen, maximaal ondersteunen. Door de krachten te bundelen kan (a) meer āop maatā van de vraagzijde gewerkt worden, (b) wordt duplicatie van aanbod verkleind, en (c) worden expertise- en schaalvoordelen gerealiseerd. Met dit project willen we (I) een adequaat organisatie- en businessmodel voor deze Academie ontwikkelen, (II) mede op basis van een screening van vraag en aanbod een programma uitwerken van (gezamenlijke) voortgezette opleidingen, online en on campus, en al dan niet i.s.m. externe partners, (III) het aanbod van de Associatiepartners via een gezamenlijk digitaal platform op een vraaggerichte manier ontsluiten.
Boost voor starters in het werkveld
Met dit project bieden Odisee, KdG en PXL pas afgestudeerden graduaats- en bachelorstudenten/(young) professionals een leertraject aanā dat hen ondersteunt bij de eerste stappen in het werkveld. We beogen hen hiermee een boost te geven bij de start en ook goesting te geven voor levenslang leren. Elke participerende hogeschool experimenteert met verschillende formats van leertrajecten. Afstuderen wordt geen eindpunt , maar een volgende stap in een proces van levenslang leren.
Duaal leren @Odisee
Odisee wil de kwaliteit en maatgerichtheid van onze opleidingen die reeds duaal opgevat zijn verhogen, en de leerlessen die we daaruit trekken benutten om kwaliteitsvol duaal leren op te starten in twee professionele bacheloropleidingen . Zo creƫren we een springplank voor een bredere uitrol van duaal leren in de bacheloropleidingen (zowel qua aantal opleidingen als aantal studenten). Met een uitgebreid en kwaliteitsvol aanbod van duaal leren in samenwerking met het werkveld, beogen we het levenslang leren bij een breder scala aan lerenden te bevorderen.
Bouwstenen voor duurzame professionalisering van leraren
Met dit project willen partners van de Associatie KU Leuven een stevig fundament bouwen voor een flexibel en geĆÆntegreerd professionaliserings-aanbod voor leraren in het basis- en secundair onderwijs. Dit fundament omvat (1) de ontwikkeling van een bevragingsmethodiek om het aanbod af te stemmen op de noden van leraren, (2) de ontwikkeling van een methodiek om een professionaliseringsplan op te maken, (3) de uitwerking van modulaire en flexibele pakketten over de grenzen van de instellingen heen die via microcredentials kunnen leiden tot certificering van competenties en (4) een solide financieel-organisatorisch model voor dit aanbod van levenslang leren.
Versterken van kwaliteitsontwikkeling voor Vlaanderenbreed afstandsonderwijs
Om de kwaliteitsontwikkeling voor het Vlaanderenbreed uitrollen van afstandsonderwijs te versterken, selecteerde de Associatie KULeuven 10 pilootprojecten die telkens exclusief Vlaanderenbreed aangeboden worden door 1 partnerinstelling van de Associatie. Deze exclusiviteit leidt de facto tot het rationaliseren van het opleidingsaanbod voor afstandsonderwijs Ć©n het efficiĆ«nt inzetten van ontwikkelkosten. Dit project zal vanuit de praktijk (āreal world settingā, cf. ontwerpgericht onderzoek) een antwoord formuleren op geĆÆdentificeerde structurele en onderwijskundige uitdagingen. De bekomen inzichten uit de pilootprojecten stellen we ter beschikking van andere (verwante) opleidingen en vormen mee de basis voor het verder uitwerken van een businessplan voor Vlaanderenbreed afstandsonderwijs.
Toegankelijke EVC-procedures voor levenslang leren
Met dit project willen de hogeschoolpartners van de Associatie KULeuven inzetten op toegankelijke, flexibele en performante EVC-procedures en een versterkte samenwerking met partners in het werkveld. EVC-procedures vormen de brug tussen het professionele en persoonlijke parcours en het verwerven van een (eerste of bijkomend) diploma of certificaat en zijn zo een belangrijk instrument voor levenslang leren (scholing, herscholing en bijscholing). Dit project resulteert in (1) een digitaal aanmelding- en beoordelingssysteem voor de EVC procedure, met (2) e-portfolio en (3) nieuwe assessmentinstrumenten voor specifieke doelgroepen.
Design-, media- en technologiepool Gent
Odisee, LUCA en Arteveldehogeschool ontwikkelen samen vervolgtrajecten voor het ontwikkelen van complementaire skills na professioneel gerichte opleidingen in de domeinen design, media en technologie in de regio Gent.
Versterkt inzetten op digitale onderwijsvormen
Adaptieve bouwstenen voor blended en afstandsonderwijs
Odisee wil een versnelling te realiseren bij docenten in het ontwerpen en in de praktijk ontwikkelen van digitale adaptieve (op regels gebaseerde) leerpaden en leermiddelen. Een professionaliserings- en implementatietraject wordt uitgewerkt voor de deelnemende opleidingen waarbij ze al professionaliserend ook adaptieve leerpaden en/of leermiddelen ontwikkelen, deze aanbieden aan studenten in pilootprojecten en evalueren. De adaptieve bouwstenen worden ontwikkeld met bestaande technologische oplossingen (waaronder Toledo en H5P) maar tevens met extra aan te kopen tools die optimaal aansluiten bij de gewenste adaptiviteit en de beoogde mediamix.
Versterken van een online leerportaal en evolueren naar een doorgedreven flexibilisering van de onderwijsorganisatie
De Associatie KULeuven wil met dit project de verdere uitbouw van een bestaand ecosysteem (leerportaal en administratieve backbone) aanzienlijk versnellen. Onze ambitie omvat vier assen, waarbij we ons leerportaal en administratieve backbone willen (1) rijker en gepersonaliseerder maken, (2) flexibeler en gebruiksvriendelijker maken en ook (3) opener en toegankelijker maken qua ontsluiting en qua integreerbaarheid van externe content (4) met mogelijkheden om on campus, hybride en online onderwijs te organiseren.
Online assessment
IT-ondersteund evalueren is reeds enkele jaren een belangrijk aandachtspunt in het hoger onderwijs en de meerwaarde ervan is in de Corona periode nog duidelijker geworden. Via het Voorsprongfonds wenst de Associatie KULeuven de technologische infrastructuur om meer geautomatiseerd online te evalueren, sterk te verbreden en ook performanter te maken. Dit initiatief combineert een aantal deelinitiatieven die samen zullen bijdragen aan extra mogelijkheden voor het online evalueren.
Lerend Netwerk Onderwijsondersteuners Vlaanderen
Om de expertisedeling, de professionalisering, de samenwerking en communicatie over digitale onderwijsvormen te bevorderen, zowel tussen onderwijsondersteuners over de instellingen heen als naar het brede publiek (speerpunt 3), stellen veertien instellingen voor om geen nieuw lerend netwerk uit te bouwen, maar wel het bestaande Vlaamsbrede netwerk te versterken.